نقد فیلم دانتون ابی: باشکوه‌تر از همیشه

0
625
Downton Abbey Review

با نقد فیلم دانتون ابی محصول سال 2019 اثری از جولیان فلوز رمان‌نویس و فیلم‌نامه‌نویس آثار موفقی همچون رومئو و ژولیت و ویکتوریای جوان در ویکی‌نقد همراه باشید.

دانتون ابی، یک نوستالژی تمام‌عیار

دانتون ابی یک نوستالژی تمام‌عیار است. این نوستالژی گذشته را در بطن یک روشنایی طلایی همراه با شفافیت و ثبات بر آنچه که رضایت‌بخش و موردپسند بود، استحمام می‌کند و تاریکی‌های ظالمانه را در سیاهی و پوچی غرق می‌نماید.

Downton Abbey Review 3
نمایی از فیلم دانتون ابی

نور تابانده‌شده از سوی دانتون ابی بر شش فصل سریال تلویزیونی‌اش، بسیار متغیر جلوه کرده بود؛ در اینجا خالق فیلم، جولیان فلوز گذشته‌ای را به تصویر کشیده که در آن اختلاف طبقاتی بسیار ناخوشایند همگان را به دو دسته بالانشین‌ها و پایین‌نشین‌ها تقسیم می‌کند، که مردمانش جایگاه خود را می‌شناسند و برای ادامه یک زندگی خوشایند، آن را حفظ می‌کنند.

اصول اخلاقی حاکم بر دنیای دانتون ابی

خانواده اشرافی کراولی سخت تلاش کردند تا بتوانند از ملک و املاک بزرگ روستایی‌شان در یورک‌شایر محافظت کنند و در نهایت به وضعیت بسیارناخوشایندی گرفتار شدند. معمولاً، یکی از خدمتکاران اشتباه می‌کرد و یکی از اصول اخلاقی توجیه‌شده در آن خاندان را نقض می‌کرد و موجب رنجش خاطر دیگران می‌شد؛ و این رفتار معمولاً با نجابت اشرافی‌گرایانه‌ و محترمانه برخورد می‌شد و در کمال آرامش به این وضعیت رسیدگی می‌شد.

یا حتی نمی‌توان ذره‌ای جنجال و هیاهو در آن دید و همه وقایای شکل‌گرفته در بهترین شرایط تحت یکی از موارد زیر خلاصه می‌شد: 1. مسئله‌های کوچک و جزئی موجب رنجش خاطر می‌شوند. 2. اوضاع طوری نشان داده می‌شود که همه‌چیز مرتب است و جای هیچ نگرانی نیست.  

Downton Abbey Review 1
نمایی از فیلم دانتون ابی

بارها و بارها شاهد چنین مسائل اخلاقی بودیم که تا نزدیکی مرزهای اخلاقی اجتماعی دانتون پیش می‌رفتند و سپس سریعاً به کمک توانایی ذاتی نجیب‌زادگی بریتانیایی‌های متظاهر به نادیده‌گیری آن، حل‌وفصل می‌شدند.

همین مسئله است که به سریال دانتون ابی یک ریتم آرام، محترم و ملایم می‌بخشد و احتمالاً توضیح خواهد داد که چرا نمایشی درارتباط با جوانان گستاخ ثروتمند، متظاهر اما دوست‌داشتنی و افرادی که به ایشان خدمت می‌کنند را به یک پدیده بین‌المللی بدل کرده است.

روند شکل‌گیری شخصیت کاراکترها

تغییرات زیاد، به تدریج و با روندی فزاینده در طول روال سریال دانتون روی دادند و سرانجام به شکل فعلی‌اش رسیدند. کاراکترهای منفی فصل‌های اول، تکامل پیدا کردند و تلخ‌مزاجی‌شان تاحدودی تعدیل شد، اما در فصل‌های آخر، تجربه تماشای آرامش‌بخش و خانواده‌پسند دانتون ابی، خسته‌کننده و تکراری شد. ما متوجه تمام جزئیات زندگی‌های کاراکترهای دانتون ابی شدیم و دیگر شخصیت‌شان عمقی برای کندوکاو از سوی بازیگران نداشت:

لیدی مری (میشل داکری) مغرور اما مهربان بود. کونتس داواگر (مگی اسمیت) شوخ‌طبعی لطیفی داشت. لرد گرانتهام (هیو بونویل) لجوج اما دل‌رحم بود. لیدی گرانتهام (الیزابت مک‌گاورن) همواره سرخوش و سرحال بود. لیدی ادیث (لارا کارمایکل) از درماندگی‌اش آشفته‌ و پریشان بود، تام (آلن لیچ) ایرلندی بود.

Downton Abbey Review 4
نمایی از فیلم دانتون ابی

و خدمتکاران نیز: خانم هوگز (فیلیس لوگان)، بدعنق اما حساس، کارسون (جیم کارتر) گزافه‌گو و فضول، آنا (جوآن فراگت) رفتاری مذهبی داشت و از رفتار همکارانش همیشه گله‌مند بود. آقای بارو (رابرت جیمز کولیر) شرور بود و آقای بیتس (برندن کویل) طوری بود که هیچکس اهمیتی برایش قائل نمی‌شد.

همه این کاراکترها در فیلمی گردهم‌ آمدند که موفقیتش را مدیون پیشینه شخصیت‌پردازی‌هایش است. باید گفت: به هر آن شکل درست که بخواهید بیانش کنید، تماشای این فیلم به مانند تماشای قسمتی دیگر از سریال است، تولید مجددی با وفاداری قابل‌توجه به نقاط قوت متعدد و نقاط ضعف گوناگونش.

مجلل‌تر از همیشه

در کل می‌توان گفت که همه‌چیز درخصوص این فیلم، مجلل‌تر و باشکوه‌تر و جامع‌تر از سریال روایت شده است: در تیتراژ آغازین، اسامی بازیگران به مانند نقره‌های بتازگی پولیش‌شده، سوسو می‌زند و می‌درخشد. تم آغازین بیش از قبل با تارها و ابزارآلات موسیقی بیشتری نسبت به همیشه همراه بود؛ و اولین تصویری که از دانتون دیدیم، به مانند سریال با یک پهپاد فیلم‌برداری نشده و بر فراز برج‌های ژاکوباتان همراه با نوای دل‌نشین ویولن‌ها همراه بود.

Downton Abbey Review 5
نمایی از فیلم دانتون ابی

همه‌چیز در اوج خود قرار دارد و انتظار نهایت زیبایی را از فیلم داریم –یک بازدید سلطنتی، موقعیتی که تمایلات هواخواهان سلطنت، کاراکترهای قصه را از علایق‌شان دور می‌کند و آن‌ها را در ورطه تغییرات ناگهانی و گیج‌کننده جای می‌دهد. سریال دانتون همواره در طراحی تدارکات پیچیده و جذاب برای مهمانی‌های انگلیسی در حومه شهر، بهترین عملکرد را از خود نشان داده است؛ فیلم دانتون با نهایت استفاده از مدت زمان اجرایش، به اقدامات لازم برای آماده‌سازی به علت رسیدن پادشاه جورج پنجم (سایمون جونز) و ملکه مری (جرالدین جیمز) می‌پردازد و به تعاملات کارکنان دانتون با سلطنتی‌های عمارت توجه دارد. تک تک صحنه‌ها، با ظرافت و جزئیات به تصویر کشیده شده و درست همان چیزی هستند که انتظارش را داریم، نه کمتر، نه بیشتر.

انتقادات وارد بر تکراری بودن فضای فیلم

و درست همانطور که سریال دانتون زمانی‌که در تلاش‌ بود تا خرده‌روایت‌های ماجرا را با استفاده از عنصر تعلیق برانگیزاند و جذابیت بیشتری به قصه بدهد، و در این کار شکست می‌خورد، فیلم دانتون نیز رشته داستانی را دنبال می‌کند که در صحنه اکشن فیلم، کاراکترها، خود را در شرایطی می‌بینند که پیشتر در آن نبوده و خودشان را گم می‌کنند.

تمام جزئیات فیلم با دقت تمام ساخته و پرداخته شده تا فراتر از سریال عمل کند، البته با وجود گستردگی و فشردگی بیشتر. به شیوه‌ای خلاصه‌شده که ما در طول یک بازه زمانی دوساعته تمام کاراکترها را مجدداً ملاقات کنیم و گسترده به شیوه‌ای که به علت وجود کاراکترهای بسیار زیاد، چیز زیادی نمی‌توان از همه‌شان شاهد بود.

Downton Abbey Review 6
نمایی از فیلم دانتون ابی

اما در همین ملاقات‌های خلاصه‌شده و کوتاه، آن‌ها همانطور که بودند خودشان را به تصویر می‌کشند: کارسون، هارت و پورت می‌کند، آنا متظاهرانه خدمتکاران را شماتت می‌کند، بیتس کسل‌کننده است و… . کاراکترهای دیگر هم به اندازه کافی وقت دارند تا خودی نشان دهند: بارو تمایل عجیب جنسی خود را به نمایش می‌گذارد و کونتس داواگر، وجهی آرامش‌بخش‌تر از خود نشان می‌دهد.

تقریباً می‌توان گفت، هیچ چیزی تغییر نکرده است. زمانی‌که هر یک از کاراکترها چیزی را زیر سوال می‌برد، هرچه که باشد، باید جوابش منفی باشد، چون همه‌چیز در اشرافی‌گرایی که در روح بریتانیا جریان دارد، همواره یک شکل می‌ماند.

فیلمی پایان‌بخش سریال ناتمام

شما با تماشای این فیلم، این احساس به شما دست خواهد داد که به مانند یک فرد احمق و نادان بر صفحه نمایش فیلم خیره شده‌اید و نویسنده در مقابل‌تان ایستاده و فقط دهانش تکان می‌‌خورد و یک‌جور گفتاربطنی سینمایی است و هیچ چیز برای گفتن ندارد و قصد داشته ساخته شود.

در نبود هیچ‌گونه تغییر یا رشد قابل‌توجه، به یک پایان‌بندی می‌رسید. در دقایق پایانی فیلم، تک تک کاراکترها، یک دیالوگ پایانی دارند که از قبل آماده‌اش کرده‌اند. گویا قرار است برای همیشه ماجرای دانتون جمع‌بندی شده و پرونده‌اش بسته شود.

Downton Abbey Review 7
نمایی از فیلم دانتون ابی

شاید علی‌رغم اینکه خوشایند باشد و اینکه خیلی هضمش برایمان آسان نیست، اعتراف به اینکه باید با این کاراکترها در این زمان و مکان خداحافظی کرد، بسیار مناسب تلقی شود. این فیلم مهر تاییدی بر این مسئله می‌زند که هیچ چیز در دانتون ابی تغییر نکرده است.

دنیای دانتون ابی حرفی تازه برای گفتن ندارد، بعد از نیم‌دهه که زمان پخشش به طول کشیده بود، در بین سال‌های 2010 تا 2015، توانست بنیان‌های انفجار اقتصادی جهانی را با عاشقانه‌سازی ثروت‌ بی‌حدوحصر اشراف‌زادگان –و حتی شاید خلق و خوی مهربانانه مالکان این همه ثروت– یک فانتزی بسیار زیبا و جذاب رقم بزند. امروز، نمایش به تصویر کشیده‌شده از ثروتمندان وقیح و بی‌شرم در سریال‌هایی همچون (وراثت، میلیاردرها و نسل ثروتمند) بیشتر قصدشان به تصویر کشیدن عطش آن‌ها برای رفتارهای وقیحانه را به شکلی مشخص به تصویر می‌کشد.

جمع‌بندی

اگر از تماشای شش فصل از سریال دانتون ابی لذت برده‌اید و خاطره‌‍اش پس از گذشت چهار سال از پایان پخش آن در ذهن‌تان هست و می‌خواهید بار دیگر شاهد کاراکترها و فضای دوست‌داشتنی قصه‌هایی باشید که در دنیای جالب و چشم‌نواز رعایت می‌شود، قویاً تماشای این فیلم سینمایی موفق را به شما پیشنهاد می‌کنم.

به قلم گلن ولدن از وبسایت ان‌پی‌آر

دیدگاه ها

دیدگاهتان را بنویسید

لطفاً دیدگاه خود را وارد کنید!
لطفا نام خود را در اینجا وارد کنید
captcha